top of page
Zoeken
  • Foto van schrijverJuf Angelique

Scheiding

Bijgewerkt op: 3 mrt.

Het aantal echtscheidingen is de laatste jaren enorm toegenomen.

Per jaar worden gemiddeld zo’n 70.000 thuiswonende kinderen geconfronteerd met een breuk tussen hun ouders. De kans dat je als leerkracht te maken krijgt met een leerling uit een gebroken gezin, is dus zeer groot. Een scheiding is enorm ingrijpend voor alle partijen. Als leerkracht kun je in deze moeilijke periode veel betekenen voor een kind.

In deze blog lees je er meer over.



De impact van een scheiding


Veel kinderen krijgen te maken met een scheiding van hun ouders en in vrijwel elke klas zit wel één of zitten wel meerdere kinderen met gescheiden ouders.


Een scheiding heeft een enorm grote impact op kinderen. Kinderen krijgen te maken met veel veranderingen, zoals: een ouder die ergens anders gaat wonen, twee woonplekken, het minder vaak zien van vader en/of moeder en soms ook samengestelde gezinnen en een verandering van school. Daarnaast heeft een scheiding vaak financiële gevolgen, een kind merkt dat er minder te besteden is en moet soms ook verhuizen. Verder moet het kind allerlei emoties verwerken; verdriet, boosheid, angst. Veel kinderen voelen zich na een scheiding in de steek gelaten, eenzaam en afgewezen. Ze zitten vaak vol vragen en zorgen over de toekomst. De positie van het kind binnen de familie wordt ook anders, dit alles heeft invloed op het zelfvertrouwen en gevoel van veiligheid van een kind.

De ouders kunnen deze gevolgen beperken, door er geen vechtscheiding van te maken.


Veel kinderen van gescheiden ouders ondervinden ook serieuze problemen omdat hun ouders gescheiden zijn. Zij hebben 2x zoveel kans op emotionele- en gedragsproblemen ten opzichte van kinderen van wie de ouders bij elkaar zijn.

Dit uit zich op kortere termijn bijvoorbeeld in:

  • Externaliserende problemen, zoals gedragsproblemen, druk en agressief gedrag.

  • Internaliserende problemen, zoals zich terugtrekken, somberheid, emotionele stress, loyaliteitsproblemen, angst en een laag zelfbeeld.

  • Een minder goede band met één of beide ouders.

  • Problemen en moeilijkheden in het contact met leeftijdsgenoten.

  • Problemen op school, zoals schoolprestaties die achteruit gaan, concentratieproblemen. Uit onderzoek blijkt dat vooral bij jongens de leerprestaties achteruit kunnen gaan. Bij jongens tussen de 6 en 12 jaar zijn 5 jaar na de scheiding die leerprestaties nog steeds lager. Bij meisjes blijven ze meestal gelijk.

  • Parentificatie; hierbij voelt het kind zich verantwoordelijk voor het welzijn en de taken van z’n ouders. Het kind neemt dan volwassen zorgen en volwassen taken op zich.


De periode na de scheiding is voor bijna alle kinderen moeilijk en hoe langer de scheiding geleden is, hoe beter een kind zich weer voelt. Toch zijn er ook gevolgen op de lange termijn bekend. Vaak voorkomende gevolgen op de lange termijn zijn:

  • Een lager inkomen en eindniveau van opleiding.

  • Vandalisme, alcohol- en drugsgebruik en/of crimineel gedrag

  • Problemen in toekomstige relaties en een grotere kans om zelf te scheiden.

  • Een groter risico op depressie en meer kans om in de hulpverlening terecht te komen.

  • Een minder sterke band met ouders.


Een scheiding is dus een hele grote risicofactor voor het ontwikkelen van problemen.

Hoe de scheiding verloopt, speelt een belangrijke rol bij de ernst van de psychologische gevolgen voor een kind. Als er sprake is van een vechtscheiding of een lange periode van veel onrust, veranderingen en ruzies, is er meer risico op ernstige problemen.

Een kind is namelijk loyaal aan beide ouders, maar bij een scheiding is het voor een kind niet makkelijk om loyaal te zijn aan beide ouders. Bij een vechtscheiding doen beide ouders vaak een tegengesteld beroep op hun kind. Een kind krijgt dan het gevoel dat het moet kiezen tussen z’n ouders, een onmogelijke opgave. Het is voor een kind belangrijk om goedkeuring te krijgen van de ene ouder om het bij de andere ouder fijn te hebben.


Ook school speelt een belangrijke rol. Dit is voor kinderen de plek waar ze, na thuis, de meeste tijd doorbrengen. Daarom is het belangrijk dat school tijdens en na een scheiding een veilige, stabiele plek is, juist omdat er thuis al zoveel onrust is.

Door op school al in een vroeg stadium op deze problematiek in te spelen en deze gericht aan te pakken, kun je het kind heel erg helpen en een grote rol spelen bij het ondersteunen van een leerling.